Горад · Бургундыя - Франш-Кантэ, дэпартамент Тэрыторыя Бельфор (Territoire de Belfort, 90)
Беларусы ў Бельфоры: тэлеграм-чат, прыход з 1927 года
Беларусы ў Бельфоры знойдуць прыход рускай традыцыі, заснаваны ў 1927 годзе, а ўсю рускамоўную Францыю - у тэлеграм-чаце «Вайб Поўдня Францыі», t.me/vibe_sud_france. Царкву на rue du Berger пабудавалі ў 1992-1994 гадах, а з 1967-га Бельфор - пабрацім украінскага Запарожжа.
Бельфор вартуе леў. Яго стварыў у 1875-1880 гадах эльзаскі скульптар Фрэдэрык Агюст Бартальдзі ў памяць пра абарону горада, асаджанага прусакамі ў вайну 1870-1871 гадоў, і памеры ў яго, як піша офіс турызму, манументальныя: дваццаць два метры ўдаўжыню, адзінаццаць увышыню. Леў сцеражэ цытадэль, якую лічылі непрыступнай, а ў ёй цягнецца Grand Souterrain, сярэднявечны роў, перакрыты Вабанам у 1749 годзе; схавацца ў ім маглі больш за тысячу чалавек. У былой казарме цяпер Музей гісторыі Бельфора.
Увесь маленькі дэпартамент падобны на заставу: дзевятнаццаць фартоў сцерагуць Бельфорскі праход, Trouée de Belfort, і офіс турызму называе гэта найбуйнейшым скопішчам умацаванняў вакол яго. А сажалак у дэпартаменце больш за дзве тысячы. Паміж дзвюма з іх, на пляцоўцы Мальсасі за сем кіламетраў ад горада, грае пад адкрытым небам фестываль Eurockéennes; у яго палатачным лагеры начуе больш за 15 000 чалавек.
Перапіс INSEE 2023 года налічыў у Бельфоры 45 912 жыхароў. Горад памалу змяншаецца, на 0,6 % за год: нараджэнняў больш, чым смерцяў, але ад’язджаюць адсюль часцей, чым прыязджаюць.
Прыход з 1927 года: ад гаража да царквы на rue du Berger
Рускую гісторыю Бельфора запісаў сам прыход. У сакавіку 1927 года ў прэфектуры зарэгістравалі парафіяльную асацыяцыю, і заснавалі яе эмігранты, што прыехалі сюды працаваць: у Францыі, піша прыход, яны сяліліся там, дзе была праца, часцей за ўсё каля металургічных і прамысловых заводаў, як тут, у Бельфоры. Першы святар апекаваўся праваслаўнымі не аднаго Бельфора, а ўсяго ўсходу Францыі, ад Дыжона да Страсбурга.
У 1949 годзе абшчына купіла дом з участкам, дзе прыход стаіць і цяпер, і ўладкавала царкву ў былым гаражы. У канцы 1970-х у край прыехала вялікая сербская абшчына. А пасля 1990 года прыход узяўся за новую царкву: рукамі прыхаджан-сербаў і ўсім мірам яе ўзнялі менш чым за два гады, у 1992-1994 гадах, і 6 сакавіка 1994 года асвяцілі ў імя Уваскрасення Хрыстова. Французская Вікіпедыя адзначае яе цыбулепадобны купал «славянскага ўплыву» пасярод квартала Jean Jaurès.
Іканастас пераехаў сюды з капліцы Святой Тройцы ў замку Манбельяра, якую зачынілі, калі будавалася бельфорская царква. У 2010-2013 гадах сцены распісаў іканапісец з Масквы. Сярод святых на фрэсках - Серафім Сароўскі, Іаан Кранштацкі, Вольга Кіеўская і Ніна Грузінская, а побач з імі эльзаская Адылія і Клаўдзій Безансонскі, усход і захад на адной сцяне. Убачыць роспіс можна ў Дні спадчыны або па дамоўленасці з прыходам.
Служаць па-французску і па юліянскім календары: усяночная па суботах а 17:00, па нядзелях гадзіны а 9:30 і літургія а 10:00. Расклад прыход выкладае на некалькі месяцаў наперад, у тым ліку па-руску.
Église orthodoxe de la Résurrection du Christ
15 rue du Berger, 90000 Belfort
Paroisse orthodoxe Saint-Antoine-le-Grand
13 rue Saint-Antoine, 90000 Belfort
Усяго цэркваў па Бельфоры ў нашым даведніку - 2. Другая - румынскі прыход Saint-Antoine-le-Grand на 13 rue Saint-Antoine: літургія па нядзелях а 10:00, прыкладна на дзве траціны па-румынску, астатняе па-французску. Астатняя мапа - у даведніку цэркваў.
Запарожжа: пабрацім з 1967 года
2 чэрвеня 1967 года Бельфор падпісаў хартыю пабрацімства з Запарожжам. Хартыя, піша мэрыя, павінна была дапамагчы народам Усходу і Захаду лепш пазнаць адзін аднаго, і доўгія гады гарады вялі абмены ў адукацыі і культуры, у эканоміцы і гандлі. У 1999 годзе, пасля змены гарадской улады, абмены перапыніліся, а ў студзені 2021 года сувязі аднавілі. Мэрыя апісвае Запарожжа як рачны горад на паўднёвым усходзе Украіны, каля 740 000 жыхароў, цэнтр металургіі і энергетыкі. Гэта найстарэйшы пабрацім Бельфора: Леанберг з’явіўся ў 1977 годзе, швейцарскі Дэлемон у 1985-м, англійскі Стафард у 1999-м.
Школа, крама і консульства - у суседзяў
Дзіцячая руская школа бліжэй за ўсё ў Мюлузе: Mosaïque Slave на 84 rue de Verdun, ≈38 км па прамой, па суботах з 9:30 да 12:00; цягніком да Мюлуза можна дабрацца за 26 хвілін. Рускую як мову LEA выкладаюць ва Université Marie et Louis Pasteur у Безансоне, ≈76 км. Там жа і бліжэйшыя крамы з нашага даведніка, Russe Market на 1 avenue de Bourgogne і Sinéoka на 89 Grande Rue; далей Akhtamar у Страсбургу, ≈123 км. Дзіцячыя школы іншых гарадоў сабраныя ў даведніку рускіх школ.
Генеральнае консульства Расіі ў Страсбургу, на 6 place Sébastien Brant, вядзе і Тэрыторыю Бельфор: даведкі з панядзелка па чацвер з 11:00 да 14:00, прыём строга па запісе. Консульствы Украіны - у Парыжы і Ліёне; усе адрасы і парадак запісу сабраныя ў нашых гідах «Рускія ў Францыі» і «Украінцы ў Францыі».
Паперы: прэфектура на rue Bartholdi, OFII у Безансоне
Прэфектура Тэрыторыі Бельфор стаіць у самім горадзе, на 1 rue Bartholdi, і адчыненая па буднях з 8:45 да 12:00 і з 14:00 да 16:00; у яе ёсць анлайн-запіс, тэлефон 03 84 57 00 07 (картка дзяржаўнага даведніка ад 3 жніўня 2026 года). Субпрэфектур у дэпартаменце няма, таму ўсе справы - тут. У будынку прэфектуры працуе пункт лічбавага доступу, з тымі ж гадзінамі. Што трэба менавіта для вашага тытула, глядзіце на territoire-de-belfort.gouv.fr, а агульны шлях праз ANEF - у нашым гідзе па відзе на жыхарства.
OFII для Бельфора - у Безансоне, на 3 avenue de la Gare-d’Eau, раніцамі з 8:30 да 11:30, акрамя серады. Чаго чакаць на гэтай сустрэчы, расказвае наш матэрыял пра OFII і валідацыю візы. CAF прымае на 12 rue Strolz, а ў чацвер адчыняецца толькі а 12:30. Па медстрахоўцы CPAM адказвае агульны нумар 36 46, а запісацца зручней у сваім акаўнце ameli. У France Travail у горадзе два агенцтвы: Belfort Europe на place de l’Europe і Belfort Thiers на rue Adolphe Thiers.
- Прэфектура Тэрыторыі Бельфор (Préfecture du Territoire de Belfort)1 rue Bartholdi, 90000 Belfort · пн-пт 8:45-12:00 і 14:00-16:00 (картка дзяржаўнага даведніка ад 03.08.2026)
Афіцыйны сайт - Прэфектура Тэрыторыі Бельфор (Préfecture du Territoire de Belfort) →
- OFII - тэрытарыяльная дырэкцыя Безансона (дэпартаменты 25, 39, 70, 90)3 avenue de la Gare-d'Eau, 25000 Besançon · пн, аў, чц, пт 8:30-11:30 (картка дзяржаўнага даведніка ад 22.08.2024)
Афіцыйны сайт - OFII - тэрытарыяльная дырэкцыя Безансона (дэпартаменты 25, 39, 70, 90) →
- CAF Тэрыторыі Бельфор (дапамогі) - siège de Belfort12 rue Strolz, 90009 Belfort Cedex · можна і па запісе; пн-ср і пт 8:30-16:30, чц 12:30-16:30 (картка дзяржаўнага даведніка ад 30.10.2026)
Афіцыйны сайт - CAF Тэрыторыі Бельфор (дапамогі) - siège de Belfort →
- France Travail (біржа працы) - два агенцтвы БельфораBELFORT EUROPE: 8 place de l'Europe, 90000 · BELFORT THIERS: 14 rue Adolphe Thiers, 90000 · пн-пт 8:30-12:30 (карткі ад 09.11.2026)
Афіцыйны сайт - France Travail (біржа працы) - два агенцтвы Бельфора →
Жыллё і студэнты
Здымаць у Бельфоры нядорага. ANIL ацэньвае метр кватэры без мэблі ў 10,43 € у месяц, метр у T1-T2 - у 12,23 €, з charges, па аб’явах трэцяга квартала 2025 года. Паводле нашага разліку, 52 м² абыдуцца прыкладна ў 542 €, 37 м² - у 453 €; у Мюлузе па той жа мадэлі метр каштуе 11,79 €. Столі цэн закон тут не ставіць: даведка F1314 на service-public (праверка 1 лістапада 2026 года) Бельфор сярод гарадоў з encadrement des loyers не называе. Як зняць кватэру без французскага гаранта - у матэрыяле пра арэнду жылля.
Студэнтаў у камуне ў 2025/2026 навучальным годзе 3 948 (наш падлік па атласе міністэрства вышэйшай адукацыі). Ва Université Marie et Louis Pasteur у Бельфоры на 2024/2025 год вучылася 2 870 чалавек, з іх 522 - замежнікі, што прыйшлі з замежных сістэм адукацыі, каля 18 %. У CROUS у горадзе тры рэзідэнцыі, цэны дзейнічаюць з 1 верасня 2026 года і ўключаюць усе charges. У Duvillard 268 абноўленых пакояў каля 9 м², у сярэднім 280 € у месяц. У Fernand Braudel 72 студыі T1 каля 19 м² за 296,80-325,90 € і 23 кватэры T1 bis каля 34 м² за 352,20-459,40 €. У Jean-Paul Sartre 130 студый каля 18 м² за 299,80-333,20 € і T2 на 51,5 м² за 593,75 €. Паступленне і студэнцкая віза - у нашым матэрыяле пра вучобу.
Дарога: Мерё, Gare de Lyon і прамы цягнік у Манпэлье
Галоўная пастка для прыезджых - вакзал. Станцыя Belfort-Montbéliard TGV стаіць не ў Бельфоры, а ў камуне Мерё-Маваль, ля дарогі RN 1019; у самім горадзе - вакзал Belfort-Ville. Таму самы хуткі шлях з Парыжа - з перасадкай: TGV Lyria а 7:22 з Gare de Lyon, а 9:38 на Belfort-Montbéliard TGV, 28 хвілін на перасадку і TER да Belfort-Ville, усяго 2 г 53 хв. Проста ў горад едзе цягнік з Gare de l’Est: а 8:42, 13:42 і 16:42, ад 4 г 07 хв да 4 г 15 хв у дарозе. Усяго паездак у той дзень было 18; дзень гэты - серада 11 лістапада 2026 года, свята, таму ў будні расклад звярыце нанава.
Да Манпэлье і нашых сустрэч адсюль можна даехаць без перасадак: TGV INOUI 5521 адыходзіць з Belfort-Montbéliard TGV а 8:18 і а 12:52 стаіць на Montpellier Saint-Roch, 4 г 34 хв. Да Безансона цягнік ідзе ад 1 г 10 хв, да Мюлуза - ад 26 хвілін. Лятаюць праз EuroAirport Базель-Мюлуз-Фрайбург, ён прыняў у 2025 годзе 9,6 млн пасажыраў.
Па горадзе ездзяць аўтобусамі Optymo, і плацяць тут па-свойму: па картцы Pass Optymo паездка каштуе 1 €, але за месяц спісваюць не больш за 36 €. Можна купіць і SMS-білет на гадзіну за 1,50 € плюс кошт паведамлення, дзень каштуе 3,60 €, тыдзень - 14 €, а гарадскі ровар - 4 цэнты за хвіліну.
| Насельніцтва | 45 912 (перапіс INSEE 2023) |
|---|---|
| Рэгіён / дэпартамент | Бургундыя - Франш-Кантэ, дэпартамент Тэрыторыя Бельфор (Territoire de Belfort, 90) |
| Аэрапорт | Свайго пасажырскага аэрапорта няма; бліжэйшы буйны - EuroAirport Базель-Мюлуз-Фрайбург, 9,6 млн пасажыраў у 2025 годзе |
| Цягнік да Парыжа | Paris Gare de Lyon - Belfort: TGV да вакзала Belfort-Montbéliard TGV (камуна Мерё-Маваль) 2 г 16 хв і TER да горада, усяго ад 2 г 53 хв; прамы цягнік з Paris Est - каля 4 г 07 хв; 18 паездак за дзень (SNCF Connect, расклад на 11.11.2026, святочны дзень) |
| Гарадскі транспарт | Optymo: па картцы Pass Optymo 1 € за паездку, але не больш за 36 € у месяц; SMS-білет на гадзіну 1,50 € плюс кошт SMS; дзень 3,60 €, тыдзень 14 €, 10 паездак 12 € (сайт Optymo, лістапад 2026) |
| Арэнда кватэры, €/м² у месяц | усе кватэры 10,43 €, T1-T2 12,23 € за м² у месяц (з charges, мадэль ANIL па аб'явах III кв. 2025) |
|---|
Тэлеграм-чат беларусаў у Бельфоры
Без малога восемдзесят гадоў таму тутэйшай рускай абшчыне хапіла былога гаража, каб сабрацца пад адным дахам. Сёння хапае тэлефона і трох адрасоў: у Telegram - t.me/vibe_sud_france, у Facebook - група facebook.com/groups/vibesudfrance, у Instagram - instagram.com/vibesudfrance. Пад адным дахам чата ўжо 750+ чалавек. Рады ўсім, у каго руская гучыць дома ці на працы, і ўсім, хто толькі ўзяўся яе вывучаць; паходжанне і нацыянальнасць тут значэння не маюць.
Сустрэча суполкі ў Бельфоры яшчэ ні разу не стаяла ў нашай афішы. Затое да сустрэч пад Манпэлье адсюль ідзе ранішні прамы TGV, а ў чат можна напісаць пра запіс на rue Bartholdi, пра выклік OFII ў Безансон ці пра пакой у Duvillard.
Напісаць у «Вайб Поўдня Францыі»: тэлеграм-чат рускамоўных Бельфора і Франш-КантэКрыніцы
- Comparateur de territoires: Belfort (90010), recensement 2023 - INSEE. Праверана
- Préfecture du Territoire de Belfort, point d'accueil numérique, OFII Besançon, CAF du Territoire-de-Belfort, agences France Travail de Belfort - Annuaire de l'administration (DILA). Праверана
- Carte des loyers - indicateurs de loyers d'annonce par commune en 2025 (Estimations ANIL, à partir des données du Groupe SeLoger et de leboncoin) - Ministère de la Transition écologique, data.gouv.fr. Праверана
- Encadrement des loyers (F1314, vérifié le 01 novembre 2026) - service-public.gouv.fr. Праверана
- Relations internationales: Zaporizhzhia, Leonberg, Delémont, Stafford - Ville de Belfort. Праверана
- Historique; L'église - Paroisse orthodoxe de la Résurrection du Christ (Belfort). Праверана
- Belfort: culte orthodoxe - Wikipédia (вторичный). Праверана
- La citadelle de Belfort; Les Eurockéennes de Belfort; Une plongée dans l'histoire - Office de tourisme Belfort. Праверана
- Effectifs d'étudiants inscrits dans les établissements et les formations de l'enseignement supérieur (données non agrégeables, atlas régional), 2025-2026; SISE 2024-2025 - Ministère de l'Enseignement supérieur et de la Recherche, data.enseignementsup-recherche.gouv.fr. Праверана
- Liste de nos logements: résidences Duvillard, Fernand Braudel, Jean-Paul Sartre - Crous Bourgogne-Franche-Comté. Праверана
- Belfort - Montbéliard TGV - SNCF Gares & Connexions. Праверана
- Horaires Paris - Belfort; Belfort - Montpellier; Belfort - Besançon; Belfort - Mulhouse - SNCF Connect. Праверана
- Communiqué de presse: trafic 2025 (27/01/2026) - EuroAirport Basel Mulhouse Freiburg. Праверана
- Pass Optymo: tarifs; tickets; ticket SMS - Optymo. Праверана